Innstillinga i fylkesutvalet er gjort med 11 mot tre røyster (H). Høgre støtta sitt eige forslag om inndeling i sju konsoliderte museum.
Fylkesutvalet går inn for at det skal arbeidast vidare med å få realisert planar om etablering av Lyngheisenteret og Stiftinga Havråtunet som etatsmuseum for Landbruksdepartementet.
Tildeling av midlar gjennom museumsreforma føreset fylkesutvalet vert kanalisert gjennom fylkeskommunen på grunnlag av fylkesdelplanen. Like eins føreset fylkesutvalet at museumsfylket Hordaland får ein rettmessig del av reformmidlane til vidare utvikling av museumsfeltet.
Bjørn Lothe (SV) føreslo at Tusenårsstaden og Ingebrigt Vik musset i Øystes vert konsoliderte til Hardanger folkemuseum, Utne. Forslaget fekk sju røyster (H, Frp, SV, Sp), medan sju (Ap, Krf) røysta imot.
Inndelinga fylkesutvalet rår til:
1. ”MUSEUMSSENTERET I SALHUS”
Denne eininga bør etablerast med utgangspunkt i det museale miljøet ved Norsk Trikotasjemuseum og Tekstilsenter i Salhus, og dei museale fellestenestene som er under oppbygging der. Vidare bør eininga også omfatta ei museumsteneste som skal dekka Nordhordland. Denne tenesta må vera eit spleiselag mellom kommunane i regionen, Hordaland fylkeskommune og Kultur- og kyrkjedepartementet. Desse tre einingane vert likeverdige avdelingar med felles administrasjon og styre. Den delen av den konsoliderte eininga som Norsk Trikotasjemuseum vil utgjera, bør ha geografisk ansvar for Åsane bydel i Bergen fordi museet er aktivt og operativt i bydelen. Denne eininga bør dessutan halda fram sitt arbeid som samordnande og rådgjevande organ for tekniske og industrielle samlingar og kulturminne i Bergen.
2. ”BERGEN BYMUSEUM”
Fem eksisterande museum i Bergen sentrum vert likeverdige avdelingar i ei ny konsolidert eining som vil ha byutviklinga som sitt tematiske arbeidsfelt, og som dessutan bør arbeida med etablering av offentleg tenesteyting som t.d. utviklinga av den offentlege skulen og helsetenesta. Den konsoliderte eininga vil få ansvaret for ei brannhistorisk samling utan tilsette. På denne måten vil museet også kunna visa utviklinga av brannvernet frå 1600-talet til i dag.
Dei musea som vil utgjera denne konsoliderte eininga er Bryggens Museum, Gamle Bergen Museum, Bergen Skolemuseum, Lepramuseet St. Jørgens Hospital og Rosenkrantztårnet/Håkonshallen. I tillegg bør også drifta av Damsgård Hovedgård og Alvøen Hovudbygning vera med her. Samlinga til Bergen Brannhistoriske Stiftelse vert innlemma i eininga gjennom avtale med eigaren.
3. BERGENS SJØFARTSMUSEUM
Bergens Sjøfartsmuseum har arbeidd mykje med nasjonal og internasjonal sjøfart og handelsflåte, og har delteke i fleire store forskingsprosjekt. Museet har eit stort internasjonalt kontaktnett, og er i ferd med å formalisera eit fagleg nettverk med sjøfartsmusea i Oslo og Stavanger under namnet ”De norske sjøfartsmuseene”. Bergens Sjøfartsmuseum har forvaltningsansvar for kulturminne under vatn frå grensa mot Rogaland i sør til Sunnmøre i nord, og har slik erfaring med å ha regionalt ansvar.
På grunn av sine særeigne oppgåver bør Bergens Sjøfartsmuseum vera ei sjølvstendig konsolidert eining, men ei konsolidering saman med ”Kystmuseet” kan óg vera ei tenleg løysing.br>
Bergens Sjøfartsmuseum skal samarbeida med ”Kystmuseet” innanfor område der dette er naturleg, og skal medverka til at det vert formulert avtalar som er gjensidig forpliktande.
4. ”KYSTMUSEET”
Som kystfylke er Hordaland svært prega det maritime; fiskeri, fiskarjordbruk, havbruk, olje- og gassindustri og sjøfart. Gjennom samordning av dei musea som arbeider med desse kulturhistoriske emna kan ein skapa eit stort og slagkraftig kyst-/maritimt museum. Dei institusjonane som bør gå inn i ei slik konsolidert eining er Norges Fiskerimuseum, Det Hanseatiske Museum, Nordsjøfartmuseet, Kystmuseet i Øygarden og Herdla Museum. Det ligg til rettes for –også på fagleg grunnlag- at Bergens Sjøfartsmuseum kan vera med i denne konsoliderte eininga dersom dei ønskjer det.
”Kystmuseet” og Bergens Sjøfartsmuseum skal samarbeida innanfor område og prosjekt der dette er tenleg og naturleg. Det skal utarbeidast forpliktande avtalar som fangar opp dette.
5. ”BERGEN KUNSTMUSEUM”
Kunstmusea i Hordaland bør samordnast i ein felles organisasjon. Tyngdepunktet av kunstmusea i fylket ligg i Bergen, men også kunstmuseum i andre delar av Hordaland bør vera med i ei samla eining. Ved å samordna dei ulike kunstmusea får det konsoliderte museet ei brei fagleg plattform gjennom biletkunst, skulpturell kunst og musikk. Dei aktuelle institusjonane i ei slik konsolidering er Bergen Kunstmuseum, Vestlandske Kunstindustrimuseum, Edvard Grieg Museum Troldhaugen, Museet Lysøen og Ingebrikt Vik Museet og Tusenårsstaden. Det konsoliderte kunstmuseet bør ha kunstfagleg rådgjevingsansvar for den museale aktiviteten i heimen etter Fartein Valen.
6. ”REGIONMUSEUM FOR MIDTHORDLAND”
Det bør etablerast ein ny museumsregion som strekkjer seg frå Bergen gjennom Midthordland til Voss. Dette er eit stort geografisk område der fjorden, kysten og fjellet har sett sitt preg på kulturelle ytringar. Regionen har tre museum som bør samordnast i ei konsoliert eining: Hordamuseet, Osterøy Museum og Voss folkemuseum. Til desse musea ligg eit sjølvsagt geografisk ansvar for Osterøy, Voss, Samnanger, Vaksdal, Os og Fusa. Osterøy Museum har eit etablert samarbeid med Ådnatun i Arna, og Hordamuseet er lokalisert til Fana. Det bør difor vera ei praktisk og grei løysing at det konsoliderte museet har geografisk ansvar for desse to bydelane i Bergen.
Stiftinga Havråtunet bør på sikt bli ein sjølvstendig institusjon, men inntil den økonomiske situasjonen er god nok bør Havrå følgja med til den konsoliderte eininga.
7. ”REGIONMUSEUM FOR HARDANGER”
Hardanger har hatt sitt regionmuseum sidan 1911 med etableringa av Hardanger folkemuseum. For å samordna den generelle kulturhistoriske museumsverksemda bør Kvam bygdemuseum, Agatunet og Hardanger Fartøyvernsenter sjåast i samanheng med Hardanger folkemuseum og samlast i ei konsolidert eining. Fartøyvernsenteret har sin styrke gjennom fartøyvernet og vidareføring av den handlingsborne kunnskapen knytt til det, medan museet på Utne har ei heilskapleg tilnærming til kulturhistoria og kan slik visa den samanhengen som dei regionale fartøytypane går inn i. Slik er dei to institusjonane gjensidig avhengige av kvarandre. Denne museumseininga skal ha geografisk ansvar for heile Hardanger, og skal ha museumsfagleg rådgjevingsansvar for andre museum og samlingar i regionen som ikkje har tilsett fagpersonale. I tillegg skal ”Regionmuseum for Hardanger” samarbeida med Norsk Vasskraft- og Industristadmuseum i Tyssedal i saker der geografi og tema går over i kvarandre. Dette samarbeidet skal skje på grunnlag av gjensidig forpliktande samarbeidsavtalar.
8. NORSK VASSKRAFT- OG INDUSTRISTADMUSEUM
Norsk Vasskraft- og Industristadmuseum konsentrerer verksemda si rundt den freda kraftstasjonen i Tyssedal. NVIM har samla inn mykje arkivmateriale frå industrien i Odda og har dokumentert kultur- og samfunnsliv knytt til arbeidarkulturen i kommunen. Museet er eitt av fleire museale tiltak som NVE og Olje- og energidepartementet vil støtta opp om. Slik har NVIM fått ein del oppgåver som kjem inn under det nasjonale ansvaret NVE har for kulturminne frå denne sektoren.
Ut frå sine spesielle og særeigne oppgåver vert Norsk Vasskraft- og Industristadmuseum konsolidert for seg sjølv. Museet får ikkje noko definert geografisk ansvar, men skal ha museumsfagleg ansvar for annan industrikultur i Odda, Ålvik og andre stader i Hordaland. Museet skal også etablera ein forpliktande samarbeidsavtale med ”Regionmuseum for Hardanger” innanfor saker og felt der dette er naturleg.
9. BARONIET ROSENDAL
Baroniet er eit freda kulturminne med nasjonal og internasjonal verdi med grunnlag i dei verna kulturminna og det eineståande kulturlandskapet rundt. Baroniet Rosendal er ein mangfaldig kulturinstitusjon i Hordaland med konsertverksemd, kunstutstillingar, servering og overnatting ved sida av museumstilbodet. Baroniet er eit sentralt minne etter unionstida mellom Noreg og Danmark og er det einaste baroniet i landet. Det er slik eit spesielt museum, og bør vera eit konsolidert museum åleine. Baroniet skal likevel samarbeida med ”Regionmuseum for Sunnhordland” i saker der dette er naturleg, og dette samarbeidet skal skje på grunnlag av gjensidig forpliktande avtaleverk.
10. ”REGIONMUSEUM FOR SUNNHORDLAND”
Sunnhordland folkemuseum har eit stort område å arbeida i, og eig museumstun i fleire kommunar. Det ventar store oppgåver innan dokumentasjon av den mekaniske industrihistoria. Sunnhordland folkemuseum må byggjast ut slik at museet vert sett i stand til å fylla oppgåva som regionmuseum fullt ut.
Med betra vegsamband og endra grenser på fleire administrative felt ligg det til rettes for at eit regionmuseum for Sunnhordland kan etablera eit framtidig samarbeid med Karmsund folkemuseum.
Regionmuseum for Sunnhordland skal dessutan ha eit forpliktande fagleg samarbeid med Baroniet Rosendal.
Høgre sitt forslag til museumsinndeling:
Dei 7 konsoliderte musea er:
”Bergen Bymuseum/regionmuseum for Bergen”:
Bryggens museum med Håkonshallen og Rosenkrantztårnet, Gamle Bergen Museum, Bergen Brannhistoriske Stiftelse, Bergen Skolemuseum, Lepramuseet St. Jørgens Hospital, Alvøen Hovedbygning og Damsgård Hovedgård. Bergen kommune og Hordaland fylkeskommune må samarbeida om prosessen med Kulturdepartementet/ABM-utvikling og Universitetet i Bergen.
Bergen Kunstmuseum:
Bergens Kunstmuseum, Vestlandske Kunstindustrimuseum, Edvard Grieg Museum og Siljustøl. Bergen kommune, Hordaland fylkeskommune og Kulturdetartementet/ABM-utvikling må samarbeida om prosessen.
Regionmuseum for Midthordland:
Hordamuseet, Osterøy museum, Havråtunet, Museet Lysøen og Voss Folkemuseum. Regionmuseum for Midthordland har museumsfagleg ansvar for kommunane: Os, Fusa, Samnanger, Osterøy, Vaksdal, Modalen og for bydelane Fana og Arna i Bergen.
Hordaland Kystmuseum:
Kystmuseet i Øygarden, Nordsjøfartsmuseet, Herdla museum, Norges Fiskerimuseum, Det Hanseatiske museum og Sjøfartsmuseet. Hordaland Kystmuseum har museumsfagleg ansvar for kommunane: Askøy, Øygarden, Sund, Fjell, Bergen og Austevoll.
Regionmuseum for Hardanger:
Hardanger Folkemuseum, Ingebrigt Vik museet/Tusenårsstaden, Kvam bygdemuseum og Agatunet. Regionmuseum for Hardanger har museumsfagleg ansvar for kommunane: Kvam, Granvin, Ulvik, Eidfjord, Ullensvang, Jondal og Odda.
Hardanger Fartøyvernsenter er i planen sett på som ein naturleg del i konsolideringa av Regionmuseum for Hardanger, men dette må avklarast nærmare i drøftingar mellom kommunen, fylkeskommunen og Kulturdepartementet/ABM-utvikling. Tyssedal er ein naturleg del av Hardangerregionen. Det vil verta aktuelt å innkludera NVIM i Regionmuseet for Hardanger, men dette lyt avklarast nærmare med omsyn til NVIM sin store investeringstrong.
Regionmuseum for Sunnhordland:
Sunnhordland folkemuseum med tilhøyrande museumstun, Halsnøy Kloster og Baroniet i Rosendal. Regionmuseum for Sunnhordland har museumsfagleg ansvar for kommunane: Stord, Fitjar, Tysnes, Kvinnherad, Etne, Sveio og Bømlo.
Baroniet i Rosdedal er i planen sett på som ein naturleg del i konsolideringa av musea i Sunnhordlandsregionen. Dersom museet vil vera eit eige konsolidert museum, må dette avklarast nærmare i drøftingar mellom kommune, fylkeskommune og kulturdepartement/ABM-utvikling.
Regionmuseum for Nordhordland/museumssenteret Salhus:
Norsk Trikotasjemuseum og tekstilsenter i Salhus, Fellestenestene i Salhus og eksisterande museale tun og samlingar i Nordhordland. Framtidig status for Lyngheisenteret må avklarast nærmare. Regionmuseum for Nordhordland/museumssenteret Salhus har museumsfagleg ansvar for kommunane: Bergen/Åsane, Lindås, Meland, Radøy, Austrheim, Fedje, Masfjorden og mogeleg Modalen.
Stanley Hauge