Venskapsavtalen som Hordaland fylkeskommune og Orkney Islands Council inngjekk i 1983, vart fornya ved ein seremoni i St. Magnus katedralen i Kirkwall på Orknøyane 18. juni. Stadfestinga av at avtalen skal førast vidare vart høgtideleg underteikna av fylk
Grunnlaget for at venskapsavtalen vart oppretta for 20 år sidan vart lagt gjennom den gode kontakta mellom venskapsforeiningane på begge sider av Nordsjøen. Venskapsforeninga Norge-Orknøyane og den tilsvarande foreininga på Orknøyane kan begge feira 25-årsjubileum i år. Jubileet vert markert ved ei tilskiping i Bergen første veka i september.
Orknøy-ordførar Stephen Hagan sa i talen sin at banda mellom Orknøyane og Noreg, og særleg Hordaland, er sterke og venskapsavtalen som var inngått i 1983 har svara til forventningane og vel så det. Hagan meinte at Orknøyane har hatt største nytte av avtalen.
Fylkesordførar Gisle Handeland trekte i sin tale i St. Magnus katedralen fram at utvekslinga mellom dei to regionane særleg har omfatta ungdom og hovudsakleg har skjedd innan kultur og undervisning.
I femten år har det vore utveksling av elevar mellom Kirkwall Grammer School og Voss folkehøgskule. Til saman ca. 30 elevar frå Orknøyane har i desse åra kome til Hordaland for eit års skulegang, og dei 12 siste åra har Hordaland årleg hatt to elevar i Kirkwall. «Ein heil klasse» hordalendingar har såleis eit skuleår bak seg på Orknøyane. To nye elevar er uttekne og er klare for eit år i venskapsfylket i vest frå hausten.
I venskapsavtalen som no er stadfesta, vert det lagt vekt på at Hordaland fylkeskommune og Orkney Islands Council skal oppmoda og hjelpa lag, samskipnader, skular og andre på Orknøyane og i Hordaland til å ha samband med kvarandre. På dette viset skal ein utvikla menneskeleg og kulturelt samkvem som grunnlag for varig venskap mellom hordalendingar og orknøyingar.
Innan utdanning og kultur er det stor aktivitet i utvekslinga. Nyleg var to skuleklassar frå Orknøyane på gjesting i Hordaland. På Hordamuseet er det i tida 18. juni – 3. august ei utstilling av samstidskunst med arbeid laga av kunstnarar på Orknøyane.
I Kirkwall opna fylkesordførar Gisle Handeland 19. juni ei Hordalandsutstilling i Orkney Museum. Det er ei kulturhistorisk utstilling om Hordaland gjennom dei to siste hundreåra. 14 av musea i fylket har levert gjenstandarar, foto m.m. til utstillinga som vert ståande til ettersommaren.
I tilknyting til seremonien i St. Magnus katedralen ved fornyinga av venskapsavtalen deltok fylkesmusikarane Reidun Horvei, Frank Rolland og Einar Mjølsnes. Fylkesmusikarane er velkjende på Orknøyane frå tidlegare tilskipingar. På nytt stod dei for ei flott framføring som vart svært godt motteken av forsamlinga.
Som jubileumsgåve til Orknøyane har Hordaland fylkeskommune gjeve ein serie med skulekonsertar som skal gjennomførast i løpet av det komande skuleåret. Orknøyingane vil få presentert musikk av Edvard Grieg, og elevane skal aktiviserast ved at dei på førehand skal læra to norske songar og ei barnegruppe skal framføra dans til «Dovregubbens hall».
Stanley Hauge